Ras el Ma

Ras El Ma ligt aan de Middellandse Zeekust van de provincie Nador, aan de noordoostrand van de Rif, en wordt ook Ras Kebdana genoemd.¹ De provincie hoort bij de regio Oriental.² Bij de volkstelling van 2024 telde de gemeente 7527 inwoners in 2077 huishoudens.³ In de provincie Nador spreekt 81,0 procent van de inwoners Darija en 71,1 procent Tarifit.⁴

De plaats ligt bij de monding van de Moulouya.⁵ Het Ramsargebied Embouchure de la Moulouya omvat de kust tussen Saïdia en Ras El Ma, met de monding en de aangrenzende kustvlakte.⁶ Het werd op 15 januari 2005 ingeschreven en beslaat 2340 hectare.⁷ Ongeveer 71 en 23 procent van de oppervlakte ligt in twee permanente jachtreservaten.⁸

Tot het gebied horen de monding met haar overstromingsvlakte, tijdelijk overstroomde zoutmoerassen, een lage duingordel, een aangrenzende strook zee en een verlaten aquacultuurcomplex.⁹ De rivier stroomt hier zes tot zeven kilometer door een ooibos van tamarisken; het informatieblad rekent dit bos en de zoutsteppen tot de uitgestrektste van Noord-Afrika.¹⁰ Verwoestende overstromingen hebben de rivierbedding in de vorige eeuw meermaals abrupt verlegd.¹¹

Het stroomgebied van de Moulouya beslaat 58.500 vierkante kilometer; twee stuwdammen, Mohammed V en Machraa Hammadi, regelen tegenwoordig de toevoer naar de monding.¹² Het directe stroomgebied wordt begrensd door de bergen van de Beni Snassen en de Kebdana.¹³ Laagten in de vlakte en de hoogwaters van de rivier vullen het grondwater aan de kust aan met zoet water.¹⁴

Bij de vissen noemt het informatieblad drie zeldzame soorten, onder meer de barbeel Barbus moulouyensis, die alleen in de Moulouya voorkomt; fint en paling gebruiken de monding als paai- of opgroeigebied.¹⁵ Tot de vermelde vogels behoren purperreiger, ralreiger, roerdomp, kluut en dwergstern; voor de marmereend worden zo’n 400 vogels opgegeven.¹⁶ Ook de otter komt er voor.¹⁷

De vissershaven van de plaats draagt de naam Ras Kebdana.¹⁸ Een gegevensblad van het FAO-project ArtFiMed over kleinschalige visserij in de Middellandse Zee telde hier rond 2002 79 boten en zo’n 300 vissers en vermeldde een koelruimte en een vismarkt.¹⁹ Er werd onder meer gevist met schakelnetten en beuglijnen.²⁰

Ras El Ma ligt twaalf kilometer ten westen van Saïdia; boven de stranden rijst een klif van zo’n 40 meter hoog.²¹ Le Desk beschrijft de rotskust als duikgebied en de plaats met talrijke visrestaurants.²² Voor de kust liggen de Chafarinaseilanden.²³

Volgens het officiële nationale portaal (stand 2011) waren van de mediterrane rondweg het 20 kilometer lange deel van Saïdia naar Ras Kebdana en het 92 kilometer lange deel van de Oued Kert naar Ras Kebdana voltooid.²⁴ De weg moet Tanger over 550 kilometer met Saïdia verbinden.²⁵