Salé

Salé ligt op de rechteroever van de Bou Regreg, tegenover Rabat; de twee steden vormen samen één agglomeratie.¹ De gemeente Salé telde in 2024 precies 945.101 inwoners, de gelijknamige prefectuur 1.089.554.² Volgens het overzicht van het Haut-Commissariat au Plan is Salé daarmee de vijfde stad van het land.³

De stad zelf werd waarschijnlijk in de 11e eeuw gesticht door families uit al-Andalus.⁴ In de 17e eeuw diende ze als uitvalsbasis voor kapers, onder wie uit Spanje verdreven morisken, die een eigen republiek vormden.⁵

De Grote Moskee is de hoofdmoskee van de oude stad. In 1196 liet de Almohade Yaqub al-Mansur haar groter herbouwen; met 5070 vierkante meter geldt ze als de op twee na grootste moskee van Marokko.⁶ Haar huidige uiterlijk en de minaret dateren uit de Alawitische tijd van de 18e eeuw.⁷

Direct naast de moskee liet de Merinidische sultan Abu al-Hasan in 1332/33 een medersa beginnen, die volgens haar bouwinscriptie in 1341/42 klaar was.⁸ De binnenplaats meet ongeveer 8 bij 5 meter; vloer en onderste muurdelen zijn bekleed met zellige, daarboven volgen gesneden stucwerk en cederhout.⁹

Bab el-Mrissa werd tussen 1270 en 1280 gebouwd in opdracht van de Merinidische sultan Abu Yusuf Yaqub. Door de boog voeren schepen via een kanaal vanuit de Bou Regreg naar een beschutte haven die als scheepswerf diende.¹⁰ De hoefijzerboog is 9,60 meter hoog en 3,50 meter breed.¹¹

Op de vooravond van de Mawlid trekt in Salé de processie van de kaarsen door de oude stad; het gebruik gaat terug op de Saadische sultan Ahmed al-Mansur, en de eerste processie in Salé vond plaats in 1569.¹² De stoet vertrekt na het asr-gebed, voorop lopen de nakomelingen van de heilige Sidi Abdallah Ben Hassoun, en hij eindigt bij diens mausoleum.¹³ Families als Oubia, El Mir, El Hassouni, El Mernissi, Chakroun en Belekbir geven het maken van de bonte waskaarsen al generaties door.¹⁴

In maart 2024 openden de Marokkaanse voetbalbond en de Fondation Nationale des Musées in de nieuwe zetel van de bond in de Maâmora bij Salé het museum van het Marokkaanse voetbal.¹⁵ De vaste tentoonstelling vertelt in zes thema's de geschiedenis van het voetbal in het land.¹⁶

Sinds mei 2011 rijdt de tram tussen Rabat en Salé; het net heeft twee lijnen, 43 haltes en 27 kilometer en verbindt de twee stadscentra.¹⁷ De luchthaven Rabat-Salé ligt op 8 kilometer van het dichtstbijzijnde station in Salé.¹⁸ Bij de uitbreiding van de spoorlijn Casablanca–Kenitra naar drie sporen werd ook de tunnel tussen Salé en Rabat vernieuwd.¹⁹