Tinghir

Tinghir hoort bij de provincie Tinghir in de regio Draa-Tafilalet¹ en is sinds de oprichting van die provincie in 2009 de hoofdplaats; daarvoor lag de stad in de provincie Ouarzazate.² In 2024 telde de gemeente 44.239 inwoners, de provincie 323.805.³

De stad ligt tussen de Centrale Hoge Atlas in het noorden, die in de Mgoun boven 4000 meter uitkomt, en de Djebel Saghro in het zuiden. Door deze laagte loopt de weg van Ouarzazate via Skoura, Kelaat M’Gouna en de Dadès naar de Tafilalet.⁴

De Todgha is een oasedal op de zuidhelling van de Hoge Atlas; het hoort bij het stroomgebied van de Todgha en de Ferkla. Rond 2000 woonden hier zo'n 70.000 mensen in 64 ighermane, versterkte dorpen van stampleem, plus ongeveer 25.000 in Tinghir zelf.⁵ De oase strekt zich zo'n 30 kilometer langs de rivier uit en is 200 meter tot 4 kilometer breed.⁶

Hoe er wordt geïrrigeerd, hangt af van de ligging in het dal. In het hoger gelegen deel van de Todgha, waar de Aït Todoght wonen, voert de rivier het hele jaar water en wordt ze rechtstreeks afgetapt; land is er schaars, omdat het dal smal is. Rond Tinghir is de afvoer niet het hele jaar verzekerd, daarom wisselen de dorpen elkaar af volgens een vaste beurtregeling. In het lager gelegen deel van de Todgha, het gebied van de Aït Atta, en in de Ferkla hangt de traditionele irrigatie vooral af van khettara's, ondergrondse tunnels die de dorpsgemeenschappen samen onderhielden.⁷

Zo'n vijftien kilometer van Tinghir⁸ heeft de Todgha zich ingesneden in een kloof van kalksteen, de Gorges du Todgha, ook Todra genoemd.⁹ Voor de hoogte van de wanden noemen de bronnen 300 meter¹⁰ tot 400 meter.¹¹ Over de laatste 600 meter is de kloof plaatselijk maar zo'n tien meter breed; in het droge seizoen staat de bodem meestal droog, in het regenseizoen kan de rivier hem helemaal overstromen.¹²

De wanden zijn een druk bezocht klimgebied met goed ingerichte routes.¹³ Aan de voet van de rotsen ligt een via ferrata voor beginners en gevorderden, en jongeren uit de streek bieden begeleiding, cursussen en huurmateriaal aan.¹⁴